Het vertrekt van burgemeester Jan van Zanen kwam niet alleen voor de Utrechtse inwoners als een verrassing, ook de gemeentelijke organisatie wist van niks. Nu hij op 1 juli begint in Den Haag en Utrecht daarmee achter zit laat is de zoektocht naar een nieuwe burgemeester al begonnen. Hoe gaat dat eigenlijk in zijn werk?
Vertrek Jan van Zanen komt dichterbij: Maar hoe krijgt Utrecht een nieuwe burgemeester?
Van Zanen was nog maar net begonnen aan zijn tweede termijn toen hij besloot liever in Den Haag te werken. Daar waren ze namelijk op zoek naar een nieuwe burgemeester. Sinds oktober 2019 vult Johan Remkes tijdelijk de functie nadat Pauline Krikke ontslag nam. Zij stopte vanwege aanhoudende kritiek over het verloop van het vreugdevuur bij Scheveningen.
In Den Haag kwam er dus een vacature voor de functie van burgemeester. 28 mei werd bekend dat de Utrechtse burgemeester van alle sollicitanten de beste optie was. Daarmee vertrekt Van Zanen per 1 juli naar de Hofstad.
Zoektocht
Nu Den Haag een nieuwe burgemeester heeft, gaat de zoektocht in Utrecht juist van start. Het is een uitgebreide procedure voordat er iemand is gevonden. Daarom gaat men eerst op zoek naar een waarnemer. Deze man of vrouw zal de komende maanden de taken van Van Zanen overnemen. Dit is een tijdelijke functie en kan niet gevuld worden door iemand die ook locoburgemeester of wethouder is in Utrecht.
Ondertussen gaan de politieke partijen in de gemeenteraad samen een profiel opstellen waar de nieuwe burgemeester aan moet voldoen. Verschillende leden van de gemeenteraad gaan dan samen in een vertrouwenscommissie zitten. Tegelijkertijd bespreekt de raad het profiel samen met de Commissaris van de Koning. Dan komt er een vacature en kan iedereen reageren die graag burgemeester van Utrecht wil worden. De commissaris maakt een voorselectie en de vertrouwenscommissie voert dan de sollicitatiegesprekken.
Gesloten deuren
De vertrouwenscommissie gaat dan overleggen en vertelt de gemeenteraad wat ze allemaal te weten is gekomen. Dan wordt door de gemeenteraad de eerste en tweede voorkeur gekozen. De kandidaat die de voorkeur krijgt wordt dan voorgedragen als nieuwe burgemeester.
De doorlooptijd van de benoemingsprocedure is normaliter 8 maanden – maar kan ook wat sneller gaan - en vindt grotendeels achter gesloten deuren plaats. Dit is om de privacy van de sollicitanten te waarborgen. Daarom wist ook bijna niemand dat Van Zanen had gesolliciteerd voor de functie in Den Haag.
Hier is ook in een infographic (pdf) het proces te zien.
