Utrecht volgens Fietsburgemeester Jelle Bakker: ‘We kunnen trots zijn op onze fietscultuur en -infrastructuur’

Foto: Robert Oosterbroek
Foto: Robert Oosterbroek

Jelle Bakker werd begin juni door burgemeester Sharon Dijksma beëdigd als de eerste Fietsburgemeester van Utrecht. Hij gaat zich de komende twee jaar inzetten om van Utrecht een ‘nog betere, veiligere en inclusievere fietsstad’ te maken. Het idee komt van BYCS, een internationale belangenorganisatie voor fietsmobiliteit. Wereldwijd zijn er inmiddels 126 Bicycle Mayors in 35 landen. Als Fietsburgemeester wordt Jelle een ambassadeur voor fietsmobiliteit. We vroegen hem waar hij zelf graag fietst in Utrecht en wat zijn droomhuis is in de stad.

Hoe is deze functie ontstaan?
“Ze zijn eigenlijk al een paar jaar op zoek naar een Fietsburgemeester in Utrecht. De functie komt voort uit BYCS. Zij hebben een heel uitgebreid Fietsburgemeester-netwerk. In Nederland is het niet zo’n bekende organisatie, maar onder meer in India zijn ze heel groot. Overal hebben de burgemeesters een ander doel. In Nederland zijn er nu zes: Arnhem/Nijmegen, Den Haag, Amsterdam, Eindhoven en Utrecht. Eind juni wordt er nog eentje aangekondigd. Utrecht is zo’n fietsstad, best vreemd dat er nog geen Fietsburgemeester was.”

Een ‘Fietsburgemeester’, wat moet ik me daarbij voorstellen?
“Ik heb best veel vrijheid om de functie in te vullen, omdat ik de eerste ben. Ik kan zelf kijken wat ik de komende jaren wil aanpakken. Ik wil niet alleen maar iemand zijn die de lintjes doorknipt. Dat is natuurlijk heel leuk en die ceremoniële rol hoort erbij, maar ik wil ook beleidsinhoudelijk dingen gaan doen. Ik wil een verbinder zijn. Er zijn zoveel initiatieven. Als je bijvoorbeeld kijkt naar een wijk als Overvecht: daar heb je de Fietshub Overvecht. Allerlei partijen doen daar hun best om meer mensen op de fiets te krijgen met onder andere fietslessen van SportUtrecht en kinderfietsabonnementen van BikeFlip. In Utrecht gebeurt al zoveel goeds, vooral die verbindende rol is daarbij belangrijk denk ik.”

Waar wil je je mee bezighouden de komende tijd?
“Met de kwetsbare doelgroepen waarvoor het niet vanzelfsprekend is dat zij de fiets pakken. Hier is niet zozeer het probleem dat mensen niet op de fiets zitten, maar je moet juist kijken wie er nu een beetje weggedrukt worden van het fietspad. Er zijn grote groepen die niet kunnen of willen fietsen of die geen fiets hebben. Er zijn steeds meer mensen gaan fietsen, dat is heel positief. Maar je moet ook in de gaten houden dat er doelgroepen zijn die zich daardoor niet helemaal op hun gemak voelen op de fiets. Kinderen met een fysieke of mentale beperking bijvoorbeeld, nieuwkomers, maar ook ouderen. Die zien ineens allerlei elektrische fietsen en speed pedelecs langs zich heen zoeven. De eerste stap is luisteren, de wijken in en kijken wat er leeft. Ik wil me vooral inzetten door te kijken wat voor ondersteuning zij kunnen gebruiken.”

Waar fiets je zelf graag in de stad?
“Ik vind het geweldig om op een zomeravond langs de gracht te fietsen. Dat is zo betoverend. Dan zie je alle mensen op de terrasjes zitten en de bootjes. Dan kan ik echt weer verliefd worden op Utrecht. Ik maak graag een omweg om daar te fietsen en te kijken.”

Waar kom je tot rust in Utrecht?
“Door langs de singel te slenteren met een frisje of biertje erbij. Het voelt zo gezellig. Dan komen er bootjes voorbij, mensen zitten er lekker te kletsen, een ijsje te eten of te picknicken. Of ik pak de fiets naar Amelisweerd. Een stukje fietsen en je bent zo in het bos.”

Wat mist Utrecht?
“Onze fietscultuur en -infrastructuur zijn dingen om trots op te zijn. Het is niet alleen de infrastructuur die er is, maar ook een gedeelde waarde over fietsen. Ook zie je dat er vanuit het buitenland zoveel belangstelling is. Mensen uit Japan komen hier naar onze fietsenstalling kijken, de grootste ter wereld. We hebben een speciale hangbrug voor fietsers en een van de drukste fietspaden ter wereld. Wij fietsen er overheen, zetten onze fiets er neer en vinden het helemaal niet zo bijzonder meer. Maar het betekent wel heel veel. We doen het gewoon supergoed als fietsstad.”

Wat is je droomhuis in Utrecht?
“Bij Lepelenburg heb je een straatje met witte huisjes en blauwe regen, die zijn zo mooi. Of als je langs de singel loopt heb je daar de Zeven Steegjes. Allemaal kleine huisjes die vroeger in de schaduw van de stadsmuur stonden. Je zit er dicht bij de Oudegracht, de singel en de huizen zijn superschattig. Als daar ooit nog iets vrijkomt, in een van die sfeervolle straatjes, mogen ze me bellen.”

Utrecht is…
“…gemoedelijk.”