Samenwerking biedt kansen voor stad en vluchteling

Soms konden ze terug, zoals de Belgische vluchtelingen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Soms bleven ze, en bloeide er nering op, zoals bij de uit Antwerpen verdreven diamantslijpers. En wie heeft het ooit nog over die 200.000 Hongaren uit 1956?

Maar, nu zijn het er wel heel veel tegelijk.

Empathie en angst wisselen elkaar af in de reacties. Dat zet alle twee niet echt zoden aan de dijk. Misschien is eigenlijk vooral zelfvertrouwen belangrijk. Vertrouwen dat we ook nu weer oplossingen zullen vinden.

Sport

Als we nu eens gewoon doorgaan met de dingen die we toch van plan waren?
Burgers betrekken bij oplossingen, maar ook bij de keuze van de plekken waar mensen landen. En met hen samen nadenken over de consequenties. Burgerparticipatie gaat niet alleen over mobiliteit, zonnepanelen of het splitsen van huizen.

Een eerste gedachte: als we inderdaad zoveel jonge mannen hier in Utrecht krijgen, lijkt sporten meer aan de orde dan knuffels inzamelen. Wanneer we voetbaltoernooien voor daklozen organiseren, waarom dat niet een voor, door en met deze Syriërs?

Met ervaring van Tour de France

Maar er is meer. De start van de Tour de France bewees dat samenwerking tussen Utrechts bedrijfsleven, instellingen, burgers en gemeente kwaliteit oplevert voor de hele stad. Zo’n samenwerking kan nu ook weer worden ingezet. Dan zie je een echt grote blijvende winst van de Tour. Want, bijvoorbeeld: uitstekend wist Randstad voor de Tour vrijwilligers te recruteren, trainen en organiseren. Met breder steun zou die inzet kunnen worden herhaald om kennis en talenten bij vluchtelingen te ‘organiseren’.

Internationale kant van Utrecht

We waren van plan om meer aandacht te geven aan de internationale kant van Utrecht. De zo succesvolle Internationale School is daar een voorbeeld van, en er is nu ook een Expat Center waar buitenlandse werkers hun weg kunnen leren vinden in Utrecht. Er wordt in dat kader gesproken over een Utrecht app. Er liggen diverse mogelijkheden klaar ter ondersteuning van integratie. Dat was tot nu toe allemaal wellicht meer bedoeld voor de medewerkers van Danone en de internationale onderzoekers die hier komen. Dat kunnen we nu breder en beter benutten.

Aan het werk

De vraag is, of we deze lopende projecten kunnen inzetten om vluchtelingen de weg te wijzen en vooral aan werk te helpen. Want: speelt het vak dat ze meebrengen eigenlijk een rol bij de hele procedure? Hebben we deskundigen klaar staan die snel opleidingen beoordelen en vervolgens inschatten hoe die passen bij de Nederlandse? Het zijn immers geen analfabeten die binnenkomen. Opleidingen, of dat nu universiteiten, hogescholen of mbo’s zijn, kunnen beurzen aanbieden aan Syriërs en hun gezinnen, inclusief verblijf. Om dat te faciliteren is wel geld en hulp van het bedrijfsleven nodig.

Dokters en ingenieurs

In Utrecht nota bene hebben we aan het Wilhelminapark onder handbereik het landelijk werkende, zeer ervaren Universitair Asiel Fonds (UAF). Dat pleit voor snelle procedures voor hoog opgeleide vluchtelingen. De gemeente en lokale werkgevers kunnen daar te rade voor advies. Zodat zoveel mogelijk mensen aan het werk kunnen. En we niet de fout maken dat dokters en ingenieurs eerst als ongeschoolden aan de slag moeten.

Natuurlijk zijn er dikwijls aanvullende opleidingen nodig om een diploma hier erkend te krijgen. In een stad die zo ongeveer elk denkbaar aanbod aan onderwijs herbergt, moeten mogelijkheden gecreëerd kunnen worden door samenwerking van overheid, bedrijfsleven en onderwijs.

Eindhovens bedrijfsleven

In Eindhoven zijn gemeente en bedrijfsleven al nauwer aangesloten bij de inschrijving van vluchtelingen. Daar zoeken zij actief naar technici, ook om bestaande vacatures te vullen. Een nieuwe verbinding tussen (overheids)instellingen die elkaar niet kenden tot voorheen.

Onderdak en eerste levensbehoeften zijn natuurlijk essentieel als eerste opvang, maar een volgende fase komt snel op ons af. Je wenst deze vluchtelingen een snelle terugkeer toe naar huis om hun eigen land weer op te bouwen. Dat vereist op ander niveau acties dan wat gemeente, bedrijfsleven en burgers in Utrecht kunnen doen.

Wij kunnen in eigen stad wel tempo maken door nieuwe verbindingen. Dan brengt die crisis ook nog wat goeds misschien.

Trude Maas
Voorzitter Utrecht Development Board