Woningdelen in Utrecht duur en te moeilijk volgens studentenvakbond; organisatie pleit voor verandering

Algemeen 21/4/26 - 16:52 Door: Redactie

In studentensteden als Utrecht moet het volgens de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) makkelijker worden om studentenwoningen te delen. De organisatie publiceerde een onderzoek naar het beleid rondom studentenkamers in de vijftien grootste studentensteden van Nederland.

Uit het onderzoek blijkt dat veel gemeenten regels hanteren die het delen van woningen in de weg zitten. Zo is er vaak een eis voor een bepaald aantal parkeerplekken per woning. Dit is vaak niet relevant voor studenten, omdat deze vaak nog geen auto hebben. Ook plekken die niet altijd aantrekkelijk zijn voor gezinnen, zoals woningen boven winkels en horeca, kunnen worden gebruikt door studenten.

Nu de formaties door het land volop bezig zijn, hopen ze hiermee politieke partijen hier iets meer mee te laten doen. “Wij hopen hiermee de problemen op de woningmarkt voor studenten beter in beeld te brengen, zodat gemeenten ermee aan de slag kunnen”, zegt LSVb-voorzitter Maaike Krom. “Sommige gemeenten slaan dan door in regels, waardoor er nu geen kamers meer bij komen, terwijl dit van groot belang is voor het studentenwelzijn.”

Utrecht veruit het duurst

In het algemeen geldt dat een verhuurder toestemming nodig heeft om een woning op te splitsen in kamers voor meerdere huurders, zoals studenten. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten vergunningen:

Omzettingsvergunning: toestemming van de gemeente om een zelfstandige woning om te zetten naar kamers voor meerdere bewoners (woningdelen).
Omgevingsvergunning: toestemming om een gebouw te gebruiken of te (ver)bouwen binnen de regels van de gemeente.

Aan het aanvragen van een vergunning zijn kosten verbonden. Opvallend is dat Utrecht veruit de duurste gemeente is. Sommige gemeenten vragen slechts één van deze vergunningen, maar in bijvoorbeeld Nijmegen en Utrecht zijn beide vergunningen vereist.

De omgevingsvergunning kost in Utrecht 421,50 euro, en de omzettingsvergunning kost 3.756,20 euro plus 120 euro per vierkante meter aan woonruimte. Voor bijvoorbeeld een woning van 72 vierkante meter komen de totale vergunningskosten daarmee uit op 12.396,20 euro. Dat is de minimale oppervlakte voor vier personen, aangezien de regels in Utrecht bepalen dat er minimaal 18 vierkante meter per persoon aan woonruimte moet zijn.

Amsterdam is juist de goedkoopste gemeente: daar betaalt een verhuurder 64 euro voor een omzettingsvergunning voor drie personen. Voor meer dan drie personen loopt dit op keer tien, met 640,50 euro. Een omgevingsvergunning is hier vaak niet eens nodig.

Ook verschilt per gemeente of een aanvrager geld terugkrijgt bij een afgewezen vergunning. In Amsterdam wordt het volledige bedrag terugbetaald, in Utrecht ongeveer 40 procent. In andere gemeenten zoals Den Haag is er geen terugbetaling mogelijk.

Eisen voor Utrechtse studentenwoningen

In Utrecht zijn er ook eisen waaraan de woning en eigenaar moeten voldoen. Deze verschillen weer per stad. In Utrecht moet er bijvoorbeeld minimaal 18 vierkante meter woonruimte per persoon zijn, terwijl dit in Amsterdam slechts 11 vierkante meter is. Ook mag er geen zogenoemde ‘clustervorming’ plaatsvinden. Dit betekent dat er niet te veel kamerverhuurpanden dicht bij elkaar mogen zitten. Hiervoor zijn echter geen concrete eisen vastgesteld.

Tekst gaat verder onder tabel.

Eis	Betekenis
Zelfbewoningsplicht	De eigenaar moet zelf in de woning wonen; volledige verhuur is beperkt of niet toegestaan.
Leefbaarheidstoets	De gemeente beoordeelt of de verhuur geen overlast of problemen voor de buurt veroorzaakt.
Geluidseisen (NEN 5077)	De woning moet voldoen aan normen voor geluidsisolatie tussen kamers en naar buren.
18 m² per persoon	Er moet minimaal 18 m² woonruimte per bewoner zijn.
Goed verhuurderschap	De verhuurder moet zich netjes en betrouwbaar gedragen richting huurders.
Leefregels opstellen	Er moeten duidelijke huisregels zijn (bijv. over geluid, schoonmaak, bezoek).
Geregeld beheer	Er moet een aanspreekpunt zijn dat toezicht houdt en problemen oplost.
Geen clustervorming	Er mogen niet te veel kamerverhuurpanden dicht bij elkaar zitten; regels hierover zijn niet altijd precies vastgelegd.

Versoepeling

Ondanks de strenge regels zijn er in Utrecht ook ontwikkelingen richting versoepeling. De meeste gemeenten hanteren de regel dat een vergunning nodig is bij verhuur vanaf drie personen. Slechts enkele gemeenten maken hier uitzonderingen op. In Utrecht zijn de regels in 2023 versoepeld; zo experimenteert Utrecht samen met Arnhem met vergunningvrij woningdelen tot en met drie personen. Dit moet extra woonruimte creëren, zonder de leefbaarheid van buurten te veel onder druk te zetten.