De gemeente Utrecht is van plan dit jaar 800.000 euro bij te dragen aan het verduurzamen van sociale huurwoningen omdat woningcorporaties stoppen met het verkopen van huizen. De gemeente en corporaties hebben flinke discussies gevoerd over de maatregel Stop de Verkoop. Eerder lieten corporaties nog weten zo’n 10,6 miljoen euro compensatie te willen.
Gemeente Utrecht wil 800.000 euro bijdragen omdat corporaties stoppen met verkopen van sociale huurwoningen
De stop op het verkopen van sociale huurwoningen door woningcorporaties is een langgekoesterde wens van een deel van de gemeenteraad. Er is sprake van een woningcrisis en de wachttijden voor een sociale huurwoning zijn lang. Het verkopen van sociale huurwoningen zou daarom niet passend zijn.
Verschillende woningcorporaties lieten echter weten geen voorstander te zijn van een volledige stop op de verkoop van woningen. Het verkopen van woningen levert geld op voor corporaties waarmee ze nieuwe huizen kunnen bouwen en oudere woningen kunnen verduurzamen. De verkoop, sloop en productie zou gezamenlijk als een groter plaatje bekeken moeten worden.
Compensatie
Uiteindelijk lukte het wethouder Dennis de Vries eind vorig jaar wel om een stop op de verkoop af te spreken met de corporaties. Het gaat hierbij om ongeveer honderd woningen. Daarmee was echter nog geen gelopen race. Woningcorporaties willen compensatie zien, omdat ze inkomsten mislopen omdat er geen woningen meer verkocht kunnen worden. Daar schreef DUIC al eerder over.
De corporaties spraken eerder over een compensatiebedrag van 10,6 miljoen euro, maar de gemeente liet al snel weten dit niet passend te vinden. Er werden vervolgens meerdere onderzoeken en gesprekken gevoerd. Nu ligt er een compensatiepakket op tafel.
De corporaties Bo-ex, Cazas Wonen, Habion en SSH hebben laten weten in 2024 geen nadelen te ondervinden door de stop op de verkoop van sociale huurwoningen. Portaal en Woonin menen dat ze dit wel hebben. Daarom is het college van plan om 800.000 euro in te zetten om zo’n 230 bestaande woningen te verduurzamen. Dit moet nog formeel besloten worden. Het gaat hierbij compensatie voor 2024. Voor het jaar 2025 moeten er weer nieuwe afspraken gemaakt worden.
Inkomsten
Uit de recente Voorjaarsnota werd overigens ook iets anders duidelijk; de gemeente loopt inkomsten mis doordat er geen woningen meer verkocht worden. Deze zogenoemde meerwaardeafdrachten van woningcorporaties zijn nu begroot op 1 miljoen euro, terwijl dat eerder 6 miljoen euro was. De 1 miljoen euro die overblijft komt door de verkoop van zogenoemde ‘exoten’, dit zijn sociale huurwoningen die nog wel verkocht mogen worden. Het geld in deze pot vloeide eerder ook voor twee derde weer terug richting projecten van corporaties, die kunnen dat geld aanvragen voor projecten die aansluiten bij de doelen; meer woningen, duurzaamheid of het herinrichten van openbaar gebied
Schriftelijke vragen
Verschillende politieke partijen hebben inmiddels vragen gesteld over de verkoop van de zogenoemde exoten. Dit zijn woningen in het bestand van woningcorporaties die een hoge waarde hebben, een woning vanuit een VVE-minderheidsbelang of waar sprake is van hoge kosten. Deze exoten mogen nog verkocht worden. GroenLinks, PvdA, Partij voor de Dieren, EenUtrecht en BIJ1 zien dat Woonin en Portaal nog steeds verschillende sociale huurwoningen te koop hebben staan. De partijen vragen zich af of dit wel echt exoten zijn, en willen dat het beter toetsbaar en meetbaar wordt wat nou precies een exoot is.
