Angst voor verdwijnen van bruine kroegen uit Utrecht: moeten ze monumentale status krijgen?

Café de Rat
Café de Rat

Steeds meer bruine kroegen verdwijnen uit Utrecht. Dat is tegen het zere been van de PvdA. De politieke partij wil dat het traditionele bruine café beschermd wordt. De partij ziet graag dat de gemeente alle bruine kroegen in kaart gaat brengen en dat de cafés een beschermde status kunnen krijgen. 

Het aantal bruine kroegen neemt de afgelopen jaren flink af. Dat is zonde, vindt Romi Leever van PvdA Utrecht. “Oude bruine kroegen met een rijke geschiedenis sluiten, en er komen nieuwe hippe plekken en winkels van grote internationale ketens voor terug.” 

De partij wil de bruine kroegen daarom een monumentale status geven. Met deze status moeten de de kroegen beschermd worden tegen uiterlijke verandering. De partij wil dat het gemeentebestuur alle bruine kroegen in kaart brengt, zodat deze een monumentale status aan kunnen vragen. “Een monumentale status moet ervoor zorgen dat bruine kroegen langer kunnen blijven bestaan. “En dat is belangrijk, want bruine kroegen maken deel uit van ons erfgoed.” stelt Leever. 

Tekst gaat verder onder afbeelding

[caption id=”attachment_254964” align=”aligncenter” width=”1024”] Café Weerdzicht[/caption]

Verdwenen horeca in Utrecht

Ton van den Berg, een van de schrijvers van het boek Verdwenen horeca in Utrecht en eigenaar van bruin café Willem Slok, vertelt: “Een echt bruin café is een plek waar gewone mensen komen – verschillende Utrechters door elkaar heen - om een drankje te komen drinken. Het zijn geen eettenten, wat je tegenwoordig veel meer ziet.”

Volgens Van den Berg zijn de bruine kroegen er natuurlijk nog wel: “Het mooiste is wellicht Café Van Wegen, maar we hebben ook nog café DeRat, De Morgenster, Binnen Best en meer.”

Tekst gaat verder onder afbeelding

[caption id=”attachment_426567” align=”aligncenter” width=”1024”] Binnen Best[/caption]

Van den Berg kan zo wat zaken noemen die in het verleden gesloten zijn: “Café Elinkwijk, Café Engelenburgh, Zanzibar, maar je ziet juist ook dat zaken toch het concept wat aanpassen om publiek te trekken. Café de Luifel bijvoorbeeld waar in het weekend gedanst kan worden, maar ook veel cafés in de Nobelstraat zijn een soort uitgaanstenten geworden.” Toch ziet Van den Berg wel de waardering voor het bruine café: “Men praat er natuurlijk wat nostalgisch over, maar ook bij Willem Slok zien we dat jongeren het ook weten te waarderen.”

Tekst gaat verder onder afbeelding

[caption id=”attachment_243381” align=”aligncenter” width=”1024”] Café Van Wegen[/caption]

Definitie

De PvdA stelt dat de bruine kroeg een café is met ‘een authentieke warme sfeer. Een (ouderwets) ingerichte kroeg met bruin hout en schaarse verlichting. Met bovenal het historische karakter en de rijke geschiedenis’.

De partij wil ook dat het college kijkt of de bruine kroeg bestempeld kan worden als immaterieel erfgoed. Het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland hanteert een definitie van immaterieel erfgoed. Deze luidt: “een levende cultuuruiting of culturele activiteit die voortgezet wordt door een opeenvolging van beoefenaars: van generatie op generatie en van persoon op persoon.”

Tekst gaat verder onder afbeelding

[caption id=”attachment_253369” align=”aligncenter” width=”1024”] Café Vredenburg[/caption]

Maatschappelijke functie

Naast een monumentale functie hebben bruine kroegen volgens Leever ook een maatschappelijke functie. “Ze hebben vaak niet alleen een rijke geschiedenis, maar een bruine kroeg is vaak ook de huiskamer van de buurt. Als we dat soort plekken kwijtraken aan de zoveelste retail-reus of internationale keten verliezen we niet alleen een kroeg, maar ook een ontmoetingsplek.” Volgens haar moet de identiteit van de stad niet worden bepaald door wie het meeste geld heeft.

Andere gemeentes

Andere gemeentes gingen Utrecht al voor. Amsterdam heeft vorig jaar een initiatiefvoorstel aangenomen om bruine kroegen als erfgoed te bestempelen. Ook Tilburg en Groningen hadden vorig jaar al aandacht voor het belang van de bruine kroeg.