Duizenden parkeerboetes die worden ingetrokken: het leidde eerder dit jaar tot vragen over de betrouwbaarheid van scanauto’s in Utrecht. Maar volgens de gemeente is dat beeld te kort door de bocht. In antwoorden op raadsvragen van CDA, DENK en UtrechtNu! reageert het college nu uitgebreid op de cijfers.
Gemeente nuanceert beeld van tienduizenden teruggedraaide parkeerboetes door scanauto’s
Waar RTV Utrecht meldde dat zo’n 24.000 boetes (deels) zouden zijn teruggedraaid, zegt de gemeente dat dat niet klopt. “In 2024 zijn geen 24.000 naheffingsaanslagen ingetrokken of teruggedraaid, maar er zijn 24.283 bezwaren ingediend.”
Van die bezwaren werd 56 procent gegrond verklaard. Dat komt neer op ruim 12.600 gevallen waarin de bezwaarmaker (deels) gelijk kreeg. Tegelijk benadrukt de gemeente dat het totaal aantal opgelegde parkeerboetes veel hoger ligt, waardoor het aandeel gegronde bezwaren relatief beperkt blijft.
Niet automatisch onterecht
Volgens het college betekent een gegrond bezwaar niet automatisch dat een boete ook onterecht is opgelegd. Op het moment van controle was er volgens de registratie vaak nog geen geldig parkeerrecht zichtbaar. De controle gebeurt op basis van wat op dat moment in het systeem staat geregistreerd. Als een betaling nog niet goed is verwerkt of het kenteken niet precies klopt, kan er een naheffingsaanslag worden opgelegd. Op dat moment is die boete volgens de regels dan terecht.
Pas later, in de bezwaarprocedure, komt aanvullende informatie boven tafel. Denk aan iemand die wél heeft betaald, maar een typefout in het kenteken maakte of in de verkeerde zone betaalde. Ook kan het voorkomen dat een vergunning niet goed zichtbaar was in het systeem. “In de bezwaarprocedure wordt de situatie opnieuw beoordeeld en kan de bezwaarmaker aanvullende informatie en bewijs aanleveren waaruit blijkt dat er wel een geldig parkeerrecht was.”
Maken scanauto’s fouten?
De vraag blijft dan: maken scanauto’s fouten? Het college erkent dat niet elke boete uiteindelijk in stand blijft, maar stelt dat echte systeemfouten moeilijk eenduidig zijn vast te stellen. “Een exact aantal gevallen waarin de fout uitsluitend bij de gemeente lag, kan echter niet worden vastgesteld,” schrijven burgemeester en wethouders.
Volgens de gemeente komt dat doordat oorzaken vaak door elkaar lopen. Het kan gaan om een combinatie van gebruikersfouten en administratieve omstandigheden. Wel stelt het college dat verwerkingsproblemen, bijvoorbeeld een betaling die te laat zichtbaar is, “in de praktijk geen structurele oorzaak” zijn van het opleggen van naheffingsaanslagen.
Tegelijkertijd meldde de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) gisteren dat op basis van gemeentelijke cijfers wordt geschat dat ongeveer 10 procent van de parkeerboetes onterecht wordt opgelegd. Deze schatting is gebaseerd op de verhouding tussen het aantal scans en opgelegde boetes, en op het aandeel bezwaren dat gegrond wordt verklaard. Volgens die berekeningen ligt dat percentage tussen de 40 en 62 procent. Het gaat om een landelijke schatting.
Niet waterdicht
Voor Utrechters betekent dit dat het systeem niet waterdicht lijkt. “We vinden dat iedere onterecht opgelegde naheffingsaanslag er één te veel is”, erkent de gemeente. Tegelijk blijft het uitgangspunt dat het proces zorgvuldig is ingericht en dat fouten via bezwaar kunnen worden hersteld.
Wie een boete krijgt, moet dus vaak zelf in actie komen. Automatisch compenseren van inwoners ziet de gemeente voorlopig niet zitten. “We zien op dit moment geen aanleiding om over te gaan tot proactieve compensatie, omdat het bestaande proces voorziet in herstel wanneer een naheffingsaanslag onterecht blijkt te zijn.”
