Wat moet er gebeuren met de kilometers aan weilanden die het poldergebied Rijnenburg en Reijerscop vormen? Er kunnen duizenden woningen komen, maar het is ook een prachtig gebied voor windmolens en zonnepanelen zodat Utrecht een stuk duurzamer wordt. Waar het college voorlopig kiest voor dat laatste, heeft de gemeenteraad de laatste stem. Coalitiepartij D66 is voor het energielandschap, maar ziet ook graag een nieuwe stadswijk ontstaan. Tijd om de polder in te gaan.
Woningen, windmolens, zonnepanelen en roeiwater: wat moet er allemaal komen in de polder bij Utrecht?
Op een bruggetje midden in de polder, op een van de laagstgelegen plekken van Utrecht, staat een delegatie van D66 samen met Ivo Thonon en Joost Brinkman van Rijne Energie en de voorzitter van roeivereniging Orca, Ross Goorden. In de regen maken ze een rondgang door het gebied om de plannen voor de toekomst te bespreken. Waar deze partijen elkaar vinden, is de wens voor een energielandschap – een gebied waar met windmolens en zonnepanelen duurzaam energie opgewekt kan worden.
Dit is echter niet het hele plan. D66 ziet graag op termijn woningbouw mogelijk worden. Daar moet volgens de partij nu al naar worden gekeken en moeten plannen voor gemaakt worden. Om dat mogelijk te maken zijn alle lagen van de overheid nodig; daarom staan ook Tweede Kamerlid Jessica van Eijs, Statenlid Lyke Veen en gemeenteraadslid Maarten Koning vandaag op het bruggetje in de polder.
Welk gebied?
Poldergebied Rijnenburg en Reijerscop is een gigantisch gebied aan de zuidkant van de A12 en aan de westkant van de A2 bij knooppunt Oudenrijn. Tot 2001 hoorde de grond bij de gemeente Nieuwegein, maar in dat jaar werd de grond aan de gemeente Utrecht toegevoegd voor verdere uitbreiding van de stad.
Er is al langer discussie over wat er moet gebeuren met de vele weilanden. Eigenlijk draait het simpel gezegd om woningbouw of om duurzame energieopwekking, of zoals sommige partijen graag zien: beiden. Dan blijft ook nog een vraag over: wanneer moet er gestart worden met het bouwen van woningen? Daarnaast vechten de roeiverenigingen al jaren voor nieuw trainingswater, en laat de polder daar ook nog eens geschikt voor zijn.
Het college, waar D66 deel van uitmaakt, presenteerde eerder dit jaar hun visie. In het plan dat het college aan de gemeenteraad heeft voorgelegd, staat dat er in het noorden van de polder maximaal acht windmolens met een hoogte van 235 meter komen, en ongeveer 230 hectare aan zonnevelden. Vanaf 2040 kan opnieuw gekeken worden naar de functie die het gebied moet vervullen.
In de huidige visie ligt niet vast of, waar en wanneer er woningbouw moet komen. Raadslid Koning spreekt zich daar wel al over uit: “Wij denken dat hier een nieuwe stadswijk moet komen, samen met duurzame energieopwekking en recreatie. In het noorden moeten de windmolens en zonnepanelen komen. In het midden en het zuiden van de polder woningbouw.”
Verschillende plannen
Voordat de groep de polder intrekt komen ze samen in het snelwegrestaurant La Place langs de A12. Op een groot bord leggen ze de plannen uit. Thonon en Brinkman trappen af. Hun wens is helder; zij streven naar duurzame energieopwekking. De energiecoöperatie is al jaren bezig met plannen maken. Het is een coöperatie, iedereen kan zich daarbij aansluiten. Dit hebben ze eerder samen gedaan met de grootgrondbezitters in het gebied. Die trekken echter nu voorwaarts met een eigen plan, waarbij woningbouw veel sneller van de grond moet komen en energieopwekking minder belangrijk is.
Rijne Energie streeft vooral naar zo snel en zo veel mogelijk duurzame energieopwekking, acht windmolens en 230 hectare aan zonnepanelen. Daarmee sluit hun visie aan op die van het college. Iedereen in de corporatie moet daarvan mee profiteren. De coöperatie is overigens niet tegen woningbouw en houdt daarmee in hun plannen ook rekening.
Tekst gaat verder onder afbeelding.
[caption id=”attachment_337021” align=”aligncenter” width=”1920”]
Goorden, voorzitter van Orca en belangenbehartiger van de Utrechtse roeiverenigingen, spreekt zich vooral uit voor nieuw roeiwater. “Dit is ideale plek voor het roeiwater waar we al jaren voor vechten.” Maar met het creëren van het energielandschap ziet de gemeente voorlopig geen financiële mogelijkheid voor roeiwater. Met het toevoegen van woningbouw zou dit volgens de aanwezigen in La Place wel kunnen. Zo moet er bij woningbouw niet alleen plek zijn om water op te kunnen vangen.
Ook kan volgens de aanwezige D66’ers het water mogelijk gebruikt worden voor aquathermie. “En wat te denken van de mogelijkheden om het roeiwater en de omgeving eromheen te combineren met recreatie. Een roeibaan kan op deze manier meer worden dan alleen een sportplek. Op deze manier heeft de baan gemengde functies die elkaar versterken”, vertelt Tweede Kamerlid Van Eijs.
Eerst verdichten
Hoewel er zeker woningnood is, ziet niet iedereen de noodzaak om in de polder te gaan bouwen. GroenLinks pleit er juist voor om binnenstedelijk te bouwen en de polder te gebruiken voor duurzame energie en recreatie - het groene gebied moet verbeterd en behouden blijven. Raadslid Koning zegt daarover: “Ook wij willen eerst woningen bijbouwen in de stad zelf. Maar als we naar de toekomst kijken, moeten we ook over de polder nadenken. We moeten het vraagstuk niet uitstellen. Uiteindelijk komen we toch bij deze plek terecht voor nieuwe woningen. Dus laten we daar nu over gaan nadenken en plannen maken.”
Statenlid Veen vult daarbij aan: “De uitdaging voor woningbouw is ook groter dan de stad. Dit is een van de locaties in de provincie waar we een grote slag kunnen slaan. We kunnen overal kleine stukjes bijbouwen, of kiezen voor een nieuwe hoogwaardige wijk.” Van Eijs: “We moeten het hebben over een wijk waar én energie opgewekt kan worden, én woningen komen, én waar plek is voor voorzieningen, werken en sport. Een gemengde wijk met alle voorzieningen, die klaar is voor de toekomst.”
Infrastructuur
Toch kan de gemeente niet alleen besluiten over de komst van woningen. De grondbezitters zien het wel zitten, maar de locatie is op dit moment zeer slecht bereikbaar. Koning: “Dat is inderdaad een grote uitdaging, daarom is het fijn van Jessica van Eijs hier is vandaag. Een van de knelpunten is infrastructuur. We hebben honderden miljoenen euro’s nodig van het Rijk, misschien wel miljarden euro’s, want onze ambities zijn groot, allemaal om de infrastructuur hier te regelen. Daar hebben we het Rijk voor nodig, dat kunnen we als gemeente niet alleen. Zolang dat geld er niet is, kunnen we niet beginnen aan woningbouw.”
Van Eijs heeft al een motie ingediend waarbij de regering in Den Haag wordt opgeroepen om het gesprek aan te gaan met de gemeente Utrecht. Het onderwerp van gesprek wordt het wegnemen van drempels om woningen in Rijnenburg mogelijk te maken. Dit om zo een nieuw stadsdeel voor Utrecht te realiseren. Maar met een gesprek trekt de regering niet ineens de portemonnee. Daar moeten nog een hoop onderhandelingen en visies aan te pas komen in alle overheidslagen; de gemeente, de provincie en het Rijk. “Des te meer reden om nu te beginnen om te kijken wat we nodig hebben”, zegt Koning.
Stemmen
De gemeenteraad moet eerst gaan stemmen over de visie die er nu ligt. Andere politieke partijen hebben eigen plannen. De grondbezitters hebben ook een grote vinger in de pap. Hun medewerking is nodig, wat er ook gaat gebeuren in de polder. En waar D66 en GroenLinks elkaar vinden in de coalitie en in het plan voor een energielandschap ziet GroenLinks nog niks in woningbouw in de polder.
Koning: “We ontkomen voorlopig niet aan de discussie. Daarom zeggen wij ook dat we moeten kiezen voor het redelijke midden. Een combinatie van functies is het beste voor de stad.”
De plannen voor polder Rijnenburg en Reijerscop blijven voorlopig voer voor gesprek. Ook op DUIC komen de standpunten en visies van de andere partijen aan bod. Houd de website in de gaten.
Bekijk hier de visie van de gemeente Utrecht.
Bekijk hier het appèl van de Consortium Grondeigenaren Rijnenburg.
Bekijk hier meer over Rijne Energie.
Bekijk hier het bidbook van de roeiverenigingen.
Bekijk hier het initiatiefvoorstel van de VVD Nu starten met woningbouw in Rijnenburg
