Elke keer als ik door Hoog Catharijne via het station naar het Jaarbeursplein loop, vraag ik me af: ‘Is dit nou visie A of 1?’ Ik weet het niet meer. Volgens mij was het ergens in 2002 dat we als inwoners van Utrecht mochten beslissen over het stationsgebied. Een echt referendum. Het bleek geen succes. We kozen voor visie A, maar of het stationsgebied serieus op A begint te lijken, ik durf het niet te zeggen. Weet u het wel? Het is te lang geleden.
Column Tom Staal: “Vraag het dan niet!”
We hebben wat met referenda in onze stad. We mochten ooit kiezen voor een burgemeester. Dat bleek eenzelfde gotspe. Toen geen keuze uit 1 of A, maar uit een PvdA-burgemeester of een PvdA-burgemeester. Het bleek geen succes.
In een ver verleden hadden we ook een referendum over meer koopzondagen. Utrecht zei: ‘Nee.’ D66, zelf indiener van de landelijke referendumwet, duwde die koopzondagen tien jaar later, zonder de burger iets te vragen, alsnog door onze strot. D66 heeft sowieso wat moeite met referenda, bleek onlangs nog met het Oekraïne-referendum. Iets aan de burger vragen vinden D66’ers voor de bühne geweldig, maar de uitslag dan respecteren en opvolgen, dat kan volgens de “Democraten” niet de bedoeling zijn.
Er vinden in Utrecht ook op kleinere schaal referenda plaats. Paar jaar geleden woonde ik in een flat in Overvecht. Het afvalsysteem was daar perfect. In het trappenhuis had je stortkokers. Je flikkerde je vuilnis erin waarna het beneden in een metalen container terecht kwam. Dit ingenieuze systeem werkte op de bijzondere duurzame en spotgoedkope zwaartekracht. Ok, je moest er geen halve keukens in proppen, maar voor de rest een topsysteem.
Er kwam een brief waarin de bewoners van ons gebied werd gevraagd of we van dat systeem af wilden en op straat hele hippe ondergrondse containersystemen wilden hebben. 81 procent zei: ‘Nee, we vinden het prima zoals het nu is.’ Een paar weken later wederom een brief. Wisten we het wel zeker? 81 procent had dan wel nee gezegd, maar dat was niet het antwoord wat de gemeente wilde. We mochten nogmaals zeggen dat we er niet op zaten te wachten. Dit keer zei meer dan 90% procent ‘nee’. Ongeveer zes weken later ploft brief nummer drie op de mat: ‘Van harte gefeliciteerd, binnenkort krijgt uw straat ondergrondse containers.’
Die koopzondagen, die visie A of 1, die burgemeester, die containers en ga zo door. Het kan me niet heel veel interesseren, maar als u het toch vraagt en we geven met zijn allen een vrij duidelijk antwoord waar de vragensteller vervolgens zijn, al dan niet politieke, reet mee afveegt: ‘Vraag het dan niet!’
