Wat valt op aan de eerste resultaten van de Utrechtse gemeenteraadsverkiezingen?

Afbeelding
Bas van Setten

Het centraal stembureau stelt op 26 maart 2026 de definitieve uitslag van de Utrechtse gemeenteraadsverkiezingen vast. De voorlopige uitslag is al bekend, waaronder de voorkeursstemmen en de stemmen per wijk. Maar wat valt er nu eigenlijk op aan deze eerste resultaten?

Dit jaar brachten relatief veel mensen hun stem uit. In Utrecht lag de opkomst op 60,7 procent, terwijl het landelijke gemiddelde 53,7 procent bedraagt. Ruim 177.000 mensen brachten hun stem uit. Dat zijn er ongeveer 20.000 meer dan bij de verkiezingen van 2022. De laatste keer dat de opkomst in Utrecht zo hoog was, was in 1986.

In totaal stemden 259 mensen blanco en werden 361 stemmen ongeldig verklaard.

In de gemeente Utrecht behaalde GroenLinks-PvdA de meeste stemmen. Met ruim een kwart van de stemmen komt de partij uit op 14 zetels in de gemeenteraad. Daarna volgen D66 (9 zetels) en VVD (5 zetels). Wat opvalt deze verkiezingen is de versplintering: er zijn maar liefst tien eenzetelpartijen in de gemeenteraad. 

Percentueel gezien is nieuwkomer JA21 de partij die het meest groeide ten opzichte van de vorige verkiezingen, met een stijging van 2,5 procentpunt. De grootste verliezer is Volt met een daling van 2,1 procentpunt, waardoor de partij twee zetels moest inleveren. De meeste andere partijen bleven qua zetels gelijk of verschoven één zetel omhoog of omlaag. De hele verandering ten opzichte van de vorige gemeenteraadsverkiezingen in 2022 is in de onderstaande tabel weergegeven.

Tekst loopt door onder tabel.

Statistieken per wijk

In acht van de tien Utrechtse wijken werd GroenLinks-PvdA de grootste partij. In Leidsche Rijn werd D66 de grootste en in Vleuten-De Meern was dit de VVD. In Leidsche Rijn won D66 net van GroenLinks-PvdA. In Vleuten-De Meern behaalde de VVD bijna net zoveel stemmen (25,5 procent) als D66 (15,3 procent) en GroenLinks-PvdA (11,5 procent) samen.

Dit stemgedrag houdt al langer aan. In 2022 en 2018 waren de uitslagen per wijk vrijwel hetzelfde, al ging het toen alleen nog om GroenLinks vóór de fusie met de PvdA. Het enige verschil is dat in 2018 DENK de grootste werd in Overvecht. In 2014 was het weer helemaal anders. Toen was D66 de grootste partij in alle wijken, behalve Overvecht, waar de PvdA won.

Dit jaar was de opkomst met 76 procent het hoogst in Noordoost, terwijl Overvecht met 40 procent de laagste opkomst had.

  • Noordoost 76%

  • Oost 72%

  • West 69%

  • Binnenstad 66%

  • Zuid 64%

  • Vleuten-De Meern 61%

  • Noordwest 58%

  • Leidsche Rijn 55%

  • Zuidwest 52%

  • Overvecht 40%

Voorkeursstemmen

Kiesgerechtigden konden tijdens de verkiezingen terecht op 186 stemlocaties door de hele stad. Zij hadden keuze uit 20 partijen met in totaal 508 kandidaten. Dat zijn vier partijen meer dan bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen in 2022.

Kandidaat-raadsleden kunnen via voorkeursstemmen in de raad worden gekozen. Om daarvoor in aanmerking te komen, moet een kandidaat de voorkeursdrempel halen, die op 987 stemmen ligt. Dat is 25 procent van de kiesdeler, die dit jaar 3.948 bedraagt. De kiesdeler wordt berekend door het totale aantal geldige stemmen (177.662) te delen door het aantal zetels in de gemeenteraad (45). Eén zetel in de raad staat dus gelijk aan 3.948 stemmen.

Lijsttrekker Linda Voortman kreeg met ongeveer 20.000 stemmen veruit de meeste stemmen. Daarmee is zij goed voor zo’n 42 procent van alle GroenLinks-PvdA-stemmen. Daarna volgen VVD-lijsttrekker Tess Meerding en D66-lijsttrekker Venita Dada-Anthonij.

Meerding blijkt bijzonder populair bij VVD-kiezers: zij kreeg meer dan tien keer zoveel stemmen als de nummer twee op de lijst. In totaal ging meer dan twee derde van alle VVD-stemmen naar haar. De niet-lijsttrekker met de meeste stemmen komt van D66: Lisa Kuijs, nummer twee op de lijst, kreeg ruim 7.500 stemmen.

Niet alle lijsttrekkers gaan de gemeenteraad in

Opvallend is ook dat bij drie partijen de lijsttrekker niet in de raad komt. Bij Student & Starter kreeg nummer twee, Aileen Siedenburg, ruim 1.300 stemmen. Dit is ongeveer 500 meer dan lijsttrekker Lars van Rooij. Bij EenUtrecht kreeg nummer twee, Loise van Dijk, zo’n 200 stemmen meer dan lijsttrekker Gert Dijkstra. Utrecht Solidair-oprichter en oud-SP-fractievoorzitter Yvonne Hessel gaat ook niet de raad in en wordt verslagen door nummer twee, Paul Pessel. Het verschil tussen hen bedraagt 40 stemmen.

Bij de Partij voor de Dieren kreeg nummer twee, Anne Sasbrink, ruim 80 procent meer stemmen dan lijsttrekker Maarten van Heuven. Omdat de partij twee zetels heeft behaald, kunnen zij er wel allebei een zetel bemachtigen. Verder is het opvallend dat bij DENK de zetels worden gevuld door de lijsttrekker samen met de nummer 13 van de kandidatenlijst.

Bekijk hieronder hoeveel stemmen alle kandidaten hebben behaald.