Het is de bedoeling dat vanaf 2025 in de Utrechtse binnenstad alleen nog maar vrachtwagens en bedrijfsauto’s rondrijden zonder uitstoot. Dat is althans in 2020 door de raad besloten en in 2014 heeft de gemeente, samen met allerlei andere organisaties, de handtekening gezet onder een Green Deal waarin dit een van de doelen was. Nu blijkt dat die nul-emissiezone er weliswaar komt in 2025, maar ook dat er een hele rits aan ontheffingen is en de overbelasting van het elektriciteitsnet speelt daarin ook een rol.
Vanaf 2025 moet binnenstad Utrecht uitstootvrij zijn, maar er ligt nu al een reeks aan mogelijke ontheffingen
De Utrechtse binnenstad is al vele jaren een milieuzone. Dit betekent dat voertuigen met een hoge uitstoot niet in dit gebied mogen komen. De gemeente wil hiermee de luchtkwaliteit verbeteren. De eisen van de milieuzone zijn al een aantal keer aangescherpt. Dit is op 1 januari 2022 voor het laatst gedaan. Destijds is bepaald dat vrachtwagens en autobussen op diesel alleen de milieuzone in mogen met minimaal emissieklasse 6.
In 2014 heeft de gemeente Utrecht samen met verschillende andere gemeenten, vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, belangenorganisaties en de Rijksoverheid de zogenoemde Green Deal Zero Emission Stadslogistiek ondertekend, met als doel dat de stadskernen vanaf 2025 emissievrij worden bevoorraad. Daarnaast heeft de Utrechtse gemeenteraad in 2020 besloten dat de luchtkwaliteit van de stad omhoog moet. Onderdeel daarvan was het invoeren van een nul-emissiezone in de huidige milieuzone.
Uitstootvrij
Vanaf 2025 worden de eisen van de milieuzone nog een keer aangescherpt. “Voor bestelauto’s en vrachtwagens geldt vanaf 2025 een uitstootvrije zone […] in het gebied van de huidige milieuzone”, is te lezen op de website van de gemeente. Voor bestelauto’s en vrachtwagens die voor 2025 zijn gekocht geldt echter een landelijke overgangsregeling. Afhankelijk van de emissieklasse mogen deze dus ook na 1 januari 2025 in het gebied komen.
Vrachtwagens met emissieklasse 6 mogen tot 2030 in de nul-emissiezone komen en bestelauto’s moeten uiterlijk in 2028 schoon zijn. “Hiermee laten we de druk op het stroomnet niet te snel oplopen”, schrijft het college. Het opladen van vrachtwagens vraagt namelijk veel vermogen en netcongestie, oftewel de overbelasting van het elektriciteitsnetwerk, kan gevolgen hebben voor de laadinfrastructuur.
Standplaatshouders
Ook is er een ontheffing voor standplaatshouders. Deze ondernemers krijgen straks een vergunning voor twaalf jaar. Deze periode is bepaald na onderzoek van het ministerie van Economische Zaken, waarin is gekeken naar de tijd waarin zij hun investeringen terug kunnen verdienen. Als blijkt dat de investeringen van de standplaatshouders in de nul-emissiezone niet in verhouding staan tot de vergunningsduur, kan er een ontheffing worden verleend. Dit betekent dat de ondernemer niet een nieuw voertuig hoeft aan te schaffen.
Ook komt er ontheffingsbeleid voor de andere lokale en kleine zelfstandige ondernemers. ”Zeker voor deze groep mkb’ers is de overstap naar emissievrije voertuigen een aanzienlijke investering. Daarom zorgen wij dat er passende ontheffingsmogelijkheden komen voor deze doelgroep”, schrijft het college.
Pensioen
Naast bovengenoemde regels kunnen ondernemers ook in specifieke gevallen een ontheffing aanvragen. Zo kan dat bijvoorbeeld bij een naderend pensioen. Tot slot kan er een beroep worden gedaan op het stimuleringsfonds van de overheid. “Als daarnaast ondernemers moeite hebben om hun voertuigen te vervangen vanwege financiële zware omstandigheden, kunnen zij in alle bovenstaande gevallen maximaal drie keer een jaar lang volgens het landelijk ontheffingenbeleid een ontheffing aanvragen.”
